Bệnh nấm hồng trên cây sầu riêng là một trong những bệnh hại nguy hiểm nhất trong mùa mưa, khi độ ẩm cao khiến nấm Erythricium salmonicolor phát triển mạnh và lan nhanh. Bệnh thường bắt đầu bằng lớp tơ trắng mịn bám trên vỏ, sau đó chuyển sang màu hồng. Để hạn chế thiệt hại và ngăn bệnh lan rộng toàn vườn, Antinnong sẽ giúp bà con hiểu rõ nguyên nhân, dấu hiệu nhận biết và áp dụng biện pháp phòng trị kịp thời ngay từ đầu mùa mưa.
Bệnh nấm hồng trên cây sầu riêng là gì?
Bệnh nấm hồng trên sầu riêng là một dạng bệnh hại thân – cành do nấm Corticium salmonicolor (tên khoa học mới: Erythricium salmonicolor) gây ra. Đây là loài nấm tấn công các cây thân gỗ và đặc biệt phát triển mạnh trên sầu riêng trong mùa mưa – khi độ ẩm cao, ánh sáng yếu và tán cây rậm rạp.
Bệnh thường xuất hiện trên cành cấp 1, cấp 2, thân non hoặc những vị trí cây bị trầy xước, nơi nấm dễ dàng bám vào và xâm nhiễm. Một khi đã hình thành, nấm lan nhanh dọc theo lớp vỏ, làm suy giảm khả năng dẫn nước và dinh dưỡng, khiến cành chết dần và ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe tổng thể của cây.
Bệnh nấm hồng trên sầu riêng là bệnh nấm hại thân cành, làm gián đoạn vận chuyển dinh dưỡng.
Điều kiện phát triển của bệnh nấm hồng trên cây sầu riêng
Bệnh nấm hồng trên cây sầu riêng thường bùng phát mạnh trong môi trường ẩm ướt, thiếu ánh sáng và vườn chăm sóc không đúng kỹ thuật. Nấm Erythricium salmonicolor chỉ cần gặp điều kiện thuận lợi là có thể lan nhanh trên thân – cành và gây chết cành hàng loạt. Dưới đây là các yếu tố quan trọng thúc đẩy bệnh phát sinh:
Nấm hồng sinh trưởng rất nhanh khi độ ẩm không khí vượt 85%, đặc biệt trong các đợt mưa dầm, sương mù dày hoặc thời tiết âm u kéo dài. Môi trường ẩm liên tục khiến bào tử nấm dễ nảy mầm và bám chắc vào vỏ cây.
Mật độ trồng quá dày làm không khí khó lưu thông, giữ ẩm lâu trên thân. Vườn thiếu ánh sáng mặt trời trở thành “ổ” thuận lợi cho nấm phát triển và lan rộng.
Đất trồng kém chất lượng, đất bị nén chặt, nghèo hữu cơ, thiếu vi sinh có lợi làm rễ yếu, sức đề kháng kém.
pH đất thấp tạo môi trường thuận lợi cho nấm bệnh hoạt động mạnh hơn.
Đất ẩm lâu hoặc thoát nước kém sau mưa giúp nấm phát triển dưới tán cây.
Khi thiếu Lân, Kali hoặc hữu cơ, mô vỏ cây trở nên mềm, dễ nứt nẻ. Vỏ nứt chính là “cửa ngõ” để nấm xâm nhập. Cây sinh trưởng yếu sẽ rất dễ bị nấm hồng tấn công và lan rộng nhanh.
Bào tử nấm phát tán mạnh theo gió, giọt nước mưa văng từ cây bệnh sang cây khỏe, dòng nước tưới tràn trong vườn. Khi một cây nhiễm bệnh, nguy cơ lây lan toàn vườn là rất cao.
Vườn không cắt tỉa cành, không vệ sinh vườn sau mưa hoặc sau thu hoạch. Không bổ sung dinh dưỡng đầy đủ khiến cây mất sức lâu dài.
Bệnh có thể lan từ cành nhỏ đến thân chính, gây chết cành hoặc chết cả cây.
Điều kiện ẩm độ cao, vườn rậm rạp là môi trường thuận lợi cho nấm hồng phát triển.
Nguyên nhân gây bệnh nấm hồng trên cây sầu riêng
Bệnh nấm hồng trên sầu riêng hình thành chủ yếu do nấm Erythricium salmonicolor (một số tài liệu ghi nhận dưới tên Corticium salmonicolor). Đây là nhóm nấm phát triển cực mạnh trong điều kiện mưa dầm – ẩm độ cao – ánh sáng yếu, đặc biệt ở những vườn trồng quá dày hoặc tán cây rậm khiến không khí khó lưu thông.
Khi môi trường trở nên ẩm ướt kéo dài, bào tử nấm nhanh chóng bám lên thân – cành, nảy mầm và lan rộng. Cây sầu riêng ở giai đoạn trước hoặc sau thu hoạch, vốn đã suy yếu do tiêu hao dinh dưỡng, càng dễ bị nấm tấn công mạnh hơn.
Bệnh cũng có khả năng lây lan nhanh chóng: bào tử theo gió, nước mưa hoặc nước tưới bắn sang những cây khỏe, tương tự như cơ chế lây lan của bệnh đốm rong trên sầu riêng. Vì vậy, chỉ một vài cây nhiễm bệnh ban đầu cũng có thể khiến cả vườn bị ảnh hưởng nếu không được kiểm soát kịp thời.
Nguyên nhân gây bệnh thường đến từ mưa kéo dài, thoát nước kém và chăm sóc chưa hợp lý.
Biểu hiện bệnh nấm hồng trên cây sầu riêng
Bệnh nấm hồng trên cây sầu riêng gây hại mạnh trên thân, cành và lá, làm gián đoạn quá trình vận chuyển dinh dưỡng và khiến cây suy yếu nhanh chóng. Bà con có thể nhận biết bệnh thông qua những dấu hiệu sau:
Dấu hiệu ban đầu trên thân và cành
Trên bề mặt vỏ xuất hiện lớp tơ mịn màu trắng, phủ loang giống bụi phấn.
Vài ngày sau, lớp tơ chuyển dần sang hồng nhạt, cam hồng hoặc đỏ nâu.
Vỏ ở khu vực nhiễm bệnh trở nên sần sùi, tróc nhẹ, dễ bong khi chạm vào.
Đây là giai đoạn nấm bắt đầu xâm nhập vào mô vỏ nhưng chưa gây hại nặng.
Dấu hiệu trên lá sầu riêng
Một số trường hợp nấm hồng lan lên lá, tạo lớp phấn hồng mỏng trên bề mặt lá.
Lá bị bệnh giảm khả năng quang hợp, kém xanh, mất sức sống.
Lá vàng nhanh và rụng trước thời điểm thu hoạch.
Khi bệnh bắt đầu lan rộng
Mảng nấm lớn dần, lan sang cành kế cận, tạo thành từng vùng màu hồng rõ rệt.
Vỏ thân bắt đầu khô – nứt – bong mảng, cây mất dần sức sống.
Cành nhiễm bệnh thường héo từ từ, lá vàng rồi rụng sớm.
Nếu nấm bao quanh thân chính, cành phía trên bị nghẽn dinh dưỡng và có thể chết hoàn toàn.
Biểu hiện ở giai đoạn nặng
Mảng nấm chuyển sang hồng đậm hoặc nâu cam, phủ diện tích lớn.
Nấm ăn sâu vào mô vỏ làm đứt mạch dẫn, khiến nước và dinh dưỡng không thể vận chuyển lên trên.
Cây suy yếu nhanh, ít đọt non, tán thưa, trái rụng nhiều, năng suất giảm mạnh.
Trong trường hợp nấm tấn công thân lớn, cây có thể suy kiệt và chết từng phần hoặc chết toàn cây.
Vị trí nấm xuất hiện thường xuyên nhất
Nấm hồng thường khởi phát ở chảng ba, nơi dễ đọng ẩm và ít ánh sáng.
Sau đó lan dọc theo cành non, cành cấp 1 – cấp 2, rồi tiến dần lên thân chính.
Biểu hiện dễ thấy là đốm nấm hồng trên lá, cành kèm hiện tượng nứt vỏ.
Tác hại của bệnh nấm hồng trên sầu riêng
Bệnh nấm hồng không chỉ làm suy yếu cây mà còn gây thiệt hại nặng nề đến năng suất, chất lượng trái và chi phí canh tác, đặc biệt khi phát sinh vào mùa mưa.
Cành khô chết dần, mất khả năng vận chuyển dinh dưỡng, ảnh hưởng trực tiếp đến việc nuôi lá – hoa – trái.
Cây suy yếu toàn diện, dễ bị tấn công thêm bởi xì mủ – thối rễ và nhiều bệnh hại khác.
Năng suất giảm mạnh (20–60%), trái nhỏ, chất lượng kém, đậu trái thấp.
Rụng trái non hàng loạt do cành bệnh không nuôi được trái.
Bệnh lan rất nhanh trong thời tiết ẩm ướt, có thể lây cả vườn nếu không xử lý kịp thời.
Chi phí phục hồi cao, phải cắt tỉa, xử lý thuốc, bổ sung dinh dưỡng và thời gian phục hồi kéo dài.
Nguy cơ chết cây, mất trắng sản lượng khi nấm bao quanh thân chính và làm nghẽn toàn bộ mạch dẫn.
Bệnh nặng khiến cành khô dần, lá rụng và cây sầu riêng suy kiệt nhanh.
Hướng dẫn xử lý bệnh nấm hồng trên cây sầu riêng
Bệnh nấm hồng trên sầu riêng cần được can thiệp càng sớm càng tốt, bởi ở giai đoạn đầu việc điều trị khá đơn giản và hiệu quả. Khi phát hiện lớp tơ trắng hoặc mốc hồng trên thân – cành, bà con nên tiến hành xử lý ngay để ngăn bệnh lan rộng sang toàn bộ tán cây.
Xử lý bằng thuốc đặc trị nấm hồng
Những nhóm hoạt chất mang lại hiệu quả cao gồm:
Gốc đồng, lưu huỳnh, Difenoconazole, Hexaconazole (Japa Vil 110SC)
Validamycin, một dạng kháng sinh giúp ức chế mạnh nấm hại
Chlorothalonil, hoạt chất phổ rộng, hiệu quả ngay cả khi bệnh đã lan nhẹ
Cách phun: Phun tập trung vào khu vực dễ nhiễm bệnh nhất như chảng ba, các cành trong tán và phần thân có dấu hiệu hồng phấn. Sau đó mới phun lan ra phần lá để đảm bảo thuốc bao phủ toàn cây.
Xử lý khi bệnh nặng
Với trường hợp nấm đã lan rộng, cành khô và tổn thương sâu:
Cắt bỏ hoàn toàn cành bệnh và tiêu hủy
Quét vôi hoặc đồng lên vị trí bị xâm nhiễm để sát khuẩn
Có thể thử nghiệm các hoạt chất mạnh như: Cyazofamid, Epoxiconazole, Ethaboxam, Famoxadone, Fluxapyroxad, Triforine
Lưu ý: Luôn thử trước trên một diện nhỏ để đánh giá phản ứng của cây rồi mới phun đại trà.
Cần cắt bỏ cành bệnh và xử lý sớm để hạn chế nấm hồng lây lan.
Cách phòng và trị bệnh nấm hồng trên cây sầu riêng
Biện pháp canh tác
Phòng bệnh luôn rẻ và hiệu quả hơn chữa bệnh. Bà con nên duy trì các biện pháp chăm sóc sau để hạn chế tối đa nguy cơ phát sinh nấm hồng:
Điều chỉnh mật độ trồng hợp lý: Không để vườn quá rậm rạp. Tán dày khiến tán giữ ẩm, tạo môi trường lý tưởng cho nấm phát triển.
Cắt tỉa thường xuyên: Loại bỏ cành rậm, cành già, cành sâu bệnh giúp ánh sáng và gió lưu thông tốt hơn.
Hạn chế phun phân bón lá trong mùa mưa: Vào mùa mưa, lá ẩm kéo dài rất dễ làm nấm lây lan nhanh.
Phòng nấm từ đầu mùa mưa: Phun định kỳ các thuốc phòng như thán thư – cháy lá – đốm rong để giảm nguy cơ bùng phát bệnh.
Chọn giống khỏe, nguồn gốc rõ ràng:Giống tốt ngay từ đầu giúp cây có hệ miễn dịch mạnh, chống chịu bệnh tốt hơn.
Duy trì tưới, bón hợp lý: Tưới vừa đủ, tránh để nước đọng; bón đầy đủ hữu cơ – trung vi lượng để tăng sức đề kháng.
Thăm vườn thường xuyên: Phát hiện sớm giúp xử lý nhanh, ngăn bệnh lan rộng.
Biện pháp hoá học
Khi dùng thuốc đặc trị nấm hồng, bà con cần lưu ý:
Pha đúng liều: theo hướng dẫn, tránh pha đặc gây cháy lá hoặc quá loãng làm giảm hiệu quả
Phun đúng thời điểm: sáng sớm hoặc chiều mát, tránh mưa sau phun
Phun ướt đều toàn bộ thân – cành, đặc biệt là vị trí có mốc hồng
Tuân thủ thời gian cách ly trước khi thu hoạch
Phòng và trị đúng kỹ thuật giúp cây sầu riêng phục hồi và phát triển bền vững.
An Tín Nông – Cung cấp vật tư nông nghiệp chính hãng giá sỉ
An Tín Nông là đơn vị phân phối vật tư nông nghiệp chính hãng giá sỉ, chuyên cung ứng số lượng lớn cho nhà vườn, hợp tác xã, đại lý và trang trại trên toàn quốc. Với mong muốn đồng hành cùng bà con trong canh tác bền vững, An Tín Nông mang đến danh mục sản phẩm phong phú, đáp ứng đúng nhu cầu thực tế như sau:
Đất trồng và giá thể: Cung cấp các dòng giá thể và đất trồng đạt tiêu chuẩn kỹ thuật, tối ưu hóa độ tơi xốp, giữ ẩm, thoát nước.
Phân bón các loại: Giúp cây trồng sinh trưởng mạnh, tăng năng suất và tối ưu chi phí đầu tư.
Thuốc bảo vệ thực vật: Đặc trị sâu bệnh, nấm hại, đảm bảo an toàn, hiệu quả và hạn chế kháng thuốc.
Hạt giống – vật tư: Năng suất cao, phù hợp nhiều mô hình canh tác khác nhau.
Dụng cụ, hệ thống tưới, thiết bị canh tác: Hỗ trợ nhà vườn và trang trại vận hành hiệu quả, tiết kiệm nhân công.
An Tín Nông – đồng hành cùng bà con với đầy đủ vật tư chuẩn chính hãng – giá sỉ tận tay.
Với nguồn hàng ổn định, giá sỉ tận kho, chính sách chiết khấu hấp dẫn và giao hàng nhanh trên toàn quốc, An Tín Nông cam kết mang đến giải pháp tối ưu nhất cho các mô hình sản xuất nông nghiệp từ nhỏ đến lớn.
VTNN AN TÍN NÔNG
Vật tư nông nghiệp Chính hãng – Giá sỉ Tận Tay
